Paars, rood en wit.

Pasen staat voor de deur; één van de belangrijkste feesten van het jaar. Als katholieken leven we er lang naar toe: zeven weken voor Pasen vieren we Carnaval (zij het niet overal even fanatiek), dan komt Aswoensdag, waarop gelovigen een askruisje kunnen halen en daarmee begint de Vasten- of Veertigdagentijd. In de katholieke traditie kennen we vaste liturgische kleuren, iedere periode of feest heeft zijn eigen kleur. In de Vastentijd is dat paars, kleur van boete, rouw en inkeer. De Vastentijd is immers een periode van bezinning, bekering en boete.

Palmzondag
Met Palmzondag luiden we de Goede Week in. Afgelopen zondag was Palmzondag (ook wel Palmpasen of Passiezondag genoemd). De liturgische kleur is rood. De rest van het jaar gebruiken we de kleur rood bij lijden en offer, maar niet op Palmzondag. Op Palmzondag is rood een ‘koningskleur‘. We vieren de intocht van Jezus in Jeruzalem. Hij trok de stad in, gezeten op een ezelsveulen en een menigte trok met hem op en bejubelde Hem. De mensen bedekten de weg voor Hem met palmtakken en riepen Hem toe: ‘Hosannah, gezegend is Hij die komt in de Naam van de Heer’.

Op Palmzondag worden buxustakken gezegend en besprenkeld met wijwater. Deze worden uitgedeeld onder de gelovigen, die ze meedragen in een processie. Na de Mis gaan de takjes mee naar huis en kun je ze achter een kruisbeeld steken. Het jaar erop, worden deze takjes verbrand, om zo de as te verkrijgen waarmee we ons op Aswoensdag laten tekenen. Op Palmzondag een feestelijke intocht dus, onder het uitroepen van ‘Hosannah’. Maar hoe snel zal dat omslaan….

Witte Donderdag
Op Witte Donderdag herdenken we het pesachmaal, dat Jezus de avond voor zijn kruisdood met zijn leerlingen hield. Witte donderdag is vernoemd naar de liturgische kleur: wit. Wit staat voor ‘goed‘, ‘vreugdevol‘ en ‘heilig‘. Dat past bij deze dag, tijdens dit Laatste Avondmaal stelde Jezus de Eucharistie en het priesterschap in. Hij heeft ons die dag dus twee sacramenten geschonken.

De viering op Witte Donderdag is een heel bijzondere: het tabernakel is leeg en de Godslamp brandt (dus) niet. In deze viering worden de klokken voorlopig voor het laatst geluid; tot aan de Paaswake blijft het stil. Witte Donderdag is ook de enige keer in de Veertigendagentijd dat het Gloria gezongen wordt. Tijdens de mis wast de priester de voeten van 12 mannen, om te herdenken hoe Jezus zich nederig maakte voor Zijn leerlingen, door het werk van een slaaf te doen.  Na afloop van de mis wordt het altaar volledig leeggeruimd en kruisbeelden worden uit de kerk verwijderd of afgedekt met doeken.

De geconsacreerde hosties van de viering van Witte Donderdag worden in processie naar een zijkapel gebracht, waar gelovigen kunnen blijven waken, zoals Jezus aan zijn leerlingen had gevraagd in de Hof van Getsemane. De discipelen slaagden er niet in om wakker te blijven. Ieder Paasfeest opnieuw kunnen gelovigen proberen om in de nacht van Witte Donderdag op Goede Vrijdag met een eigen wake alsnog aan het verzoek van Jezus te voldoen.

Goede Vrijdag
Na Witte donderdag volgt Goede Vrijdag. Een verwarrende naam wellicht, want op Goede Vrijdag herdenken we dat Jezus Christus werd gegeseld en, aan het kruis genageld, stierf. Het lijden en sterven van Jezus staan centraal. Toch: ‘Goede’ Vrijdag. Het woord ‘Goede’ herinnert er namelijk aan dat Jezus is gestorven om ons van onze zonden te verlossen. De liturgische kleur van Goede Vrijdag is rood; een verwijzing naar het lijden en het vergoten bloed van Christus.

We herdenken dat Jezus voor Pontius Pilatus werd gebracht, die het zwaar viel om Jezus te veroordelen. Hij probeerde daar op verschillende momenten onderuit te komen, maar de menigte scheeuwt om Zijn bloed en roept: “Kruisig Hem!”. De traditie leert dat deze menigte dezelfde is, als die Jezus een week eerder, op Palmzondag heeft onthaald met ‘Hosanna’. Daar komt dan ook de Nederlandse uitdrukking “Heden is het ‘Hosanna!”, morgen ‘Kruisig hem!” vandaan.

In de viering van Goede Vrijdag vindt de kruisceremonie plaats, wat zeer indrukwekkend is. Alle kruisbeelden in de kerk zijn bedekt of verwijderd, één kruisbeeld wordt (als was het een fonkelnieuw symbool) de kerk binnengedragen, de zgn. kruisvertoning. Na de kruisvertoning volgt de kruisverering. Alle gelovigen trekken langs het kruis, en vereren dit met een kniebuiging en eventueel een kus. Aan het eind van de kruisverering wordt het kruis op zijn gebruikelijke plek geplaatst.

Paaszaterdag
En dan: Paaszaterdag, ook Stille Zaterdag genoemd. Dit is een dag van bezinning. We kijken terug op het lijden en sterven van Christus. De Kerk leert dat Christus op Stille Zaterdag ‘nedergedaald is ter helle’. Na Stille Zaterdag komt de Paaswake. En dan kan het feest beginnen…

Advertenties

Zeg het maar!

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

w

Verbinden met %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

Maak een gratis website of blog op WordPress.com.

Omhoog ↑

%d bloggers liken dit: